AB'de Ürün Uyumluluğu: EPR, WEEE, Ambalaj Kaydı ve GPSR

Avrupa'ya satan bir marka için ürün uyumluluğu tek bir işlem değil, birbirinden bağımsız dört ayrı rejim: ambalaj EPR'ı, elektronik için WEEE, pil ve akü kaydı, ve ürün güvenliği tarafında GPSR. Hiçbiri diğerinin yerine geçmiyor; her biri ayrı kayıt, ayrı belge ve çoğu durumda her ülkede ayrı ayrı yükümlülük demek.

Bu yazıyı şimdi yazmamızın nedeni 12 Ağustos 2026 — AB'nin yeni Ambalaj ve Ambalaj Atığı Tüzüğü'nün ((AB) 2025/40, kısaca PPWR) uygulanmaya başladığı tarih. Ama asıl anlatmak istediğimiz şey takvim değil, sahadaki tablo:

Birkaç AB ülkesinde bugün başvursanız bile o tarihe yetişmeniz mümkün değil. Kayıt kuyrukları tıkandı. Hollanda'da AB dışı şirketlerin başvuruları şu an hiç işleme alınmıyor. Polonya'da 15 binden fazla başvuruluk bir birikme var ve otorite sırayı önce Polonya, sonra AB, en son AB dışı şirketler diye işletiyor — süre 5-6 ayı bulabiliyor. İtalya'da ulusal sicil henüz açılmadı bile.

Bu, "geç kaldınız" demek değil. Tam tersine: gecikmenin sizden kaynaklanmadığını bilerek plan yapmak, bilmeden panik yapmaktan daha iyi bir konum. Aşağıda dört rejimin ne olduğunu, ülke ülke bugünkü gerçek durumu ve kaydınız yetişmezse ne yapılabileceğini ele alıyoruz.

Dört rejim: hangisi neyi kapsıyor?

En sık yapılan hata bunları tek bir "uyumluluk" başlığı sanmak. Ayrı mevzuatlar, ayrı kurumlar, ayrı kayıt numaraları.

Son sütun kritik. EPR ve WEEE kayıtları hesabınız açılmadan isteniyor; GPSR ise ürünü listelerken devreye giriyor. Bu ikisini karıştırmak, sahada en sık gördüğümüz gecikme sebeplerinden biri — satıcı GPSR'ı hesap açılışına hazırlıyor, EPR'ı sonraya bırakıyor ve hesap hiç açılmıyor. Aynı ayrımı kapalı pazaryerlerine kabul süreci yazısında da ele almıştık.

PPWR ne değiştiriyor, ne zaman?

PPWR, AB'de ambalaj kurallarını tek bir tüzükte topluyor. Önceki düzenleme bir direktifti — her üye ülke kendi kanununa çeviriyordu, uygulama ülkeden ülkeye ciddi biçimde ayrışıyordu. Tüzük ise doğrudan uygulanıyor.

Ama "12 Ağustos'ta her şey değişiyor" demek yanlış olur. Takvim kademeli:

Yani ambalaj tasarımınızı bugün baştan yapmanız gerekmiyor; etiketleme geçiş dönemindeyiz ve zorunluluk 2028 ortasına planlı. Bugün acil olan kayıt tarafı.

Uzun vadede iyi haber şu: bugün Fransa için Triman, İtalya için ayrı çevre kodları, başka pazar için başka sembol basmak zorunda kalan markalar için PPWR bu parçalanmayı ortadan kaldırmayı hedefliyor. Ama o birleşme 2028'de.

Türkiye'den satıyorsanız fazladan ne gerekiyor?

Yetkili temsilci (authorised representative). Birçok durumda, AB dışında yerleşik bir satıcının EPR kaydı yapabilmesi için önce o ülkede bir yetkili temsilci ataması gerekiyor. Temsilci sizin adına sicile kaydoluyor, beyanları veriyor ve bazı ülke/kategori kombinasyonlarında yükümlülüğün bir kısmını hukuken üstleniyor.

Buradaki nüans önemli: her ülke ve her kategori için zorunlu değil. Gerekip gerekmediği hangi ülkede, hangi EPR kategorisinde kayıt yaptırdığınıza bağlı. "AB dışındaysanız mutlaka temsilci şart" demek yanlış olur; doğru soru "benim ülke-kategori kombinasyonumda şart mı" sorusudur ve bunu kayıt öncesi netleştirmek gerekiyor.

GPSR sorumlu kişisi. Ürün güvenliği tarafında ise durum daha net: her tüketici ürününün AB'de yerleşik bir sorumlu kişisi olmak zorunda. Bu rolü AB'de yerleşik üretici, ithalatçı, yetkili temsilci veya bir fulfillment hizmet sağlayıcısı üstlenebiliyor. Sorumlu kişisi olmayan ürün AB pazarına yasal olarak sunulamıyor — ve bu kişinin ad ve iletişim bilgisi ürünün üzerinde ya da ambalajında görünmek zorunda.

Buradan çıkan sonuç Avrupa pazaryeri haritası yazısındaki tabloyla örtüşüyor: AB'de bir yapıya sahip olmak "iyi olur" değil, çoğu kapıda ön koşul. Yasal uyum tarafını kurmadan lojistik kurmanın anlamı yok, çünkü ürün listelenemiyor.

Kayıt kuyrukları nerede tıkalı?

Bu bölüm bu yazının en hızlı eskiyecek kısmı — ve tam da bu yüzden en değerlisi. Aşağıdaki tablo 6 Temmuz 2026 itibarıyla ülke ülke kayıt durumunu özetliyor.

PPWR tarihi yaklaştıkça başvurular her ülkede aynı anda arttı; birçok ulusal otorite ve üretici sorumluluk kuruluşu (PRO) işlem yığılması yaşıyor. Üstüne birkaç ülkede yaz tatili dönemi bindi.

Bu tablodan çıkan üç sonuç:

1. Gecikme sizden kaynaklanmıyor. Bunlar otorite tarafındaki, tüm pazarı aynı anda etkileyen koşullar. Hangi danışmanla çalışırsanız çalışın sonuç aynı — kimse Polonya'daki 15 bin başvuruluk sırayı atlatamaz.
2. Başvuru sırası kaybolmuyor. Verilmiş bir başvuru kuyrukta geçerli kalıyor; ek işlem gerektirmiyor. Bu yüzden "nasılsa yetişmez" deyip beklemek en kötü seçenek — bugün başvurmak sırayı bugünden başlatıyor.
3. Ara belge işe yarıyor. Belçika'nın geçici üyelik numarası gibi ara dokümanlar, kaydın işlemde olduğunun kanıtı olarak kullanılabiliyor. Pazaryerine gösterilecek bir şeyiniz olması, hiçbir şeyinizin olmamasından farklı bir konum.

Bu tablo 6 Temmuz 2026 itibarıyladır ve hızla değişecektir. Kendi başvurunuzun durumunu her zaman uyum sağlayıcınızdan teyit edin.

Atlanırsa ne oluyor?

Burada dürüst olmak gerekiyor, çünkü bu konuda piyasada bolca abartı var.

Listeler kapanabiliyor — ama otomatik ve her yerde değil. Almanya bunun en sert örneği: Amazon Almanya uzun süredir geçerli LUCID numarası olmayan satıcıların listelerini engelliyor. Buna karşılık İtalya'da sicil henüz açılmadığı için Amazon numarasızlığı sorun saymıyor. Yani yaptırım, mevzuattan çok o ülkedeki sistemin çalışır durumda olup olmadığına bağlı. Otorite kaydı alamıyorsa pazaryeri de bunu genelde tanıyor.

Yükümlülük kaydınızın çıkmasını beklemiyor. EPR katkı payı, pazara sunduğunuz ambalaj miktarı üzerinden hesaplanıyor. Kayıt gecikmesi yükümlülüğü ertelemiyor — kayıtsız sattığınız dönem için beyan ve ödeme gündeme gelebiliyor. Bu yüzden satış hacminizi bugünden kayıt altında tutmak, kayıt çıktığında geriye dönük beyanı kolaylaştırır.

Sorumluluk satıcıda kalıyor. Pazaryeri sizin uyumunuzu kontrol ediyor ama yükümlülüğü üstlenmiyor. Denetim otoritesi doğrudan üreticiye/satıcıya gidiyor.

En pahalı senaryo: hesabınız açık, satış yapıyorsunuz ve listeleriniz kapanıyor. Kaydı beklerken ciro duruyor. Kurulum aşamasındaki bir markanın gecikmesi ile satış yapan bir markanın gecikmesi aynı şey değil — ikincisinde her hafta paraya çevriliyor.

Peki sıra nasıl kurulmalı?

Uyumluluğu bir kontrol listesi gibi değil, bir sıra gibi düşünmek gerekiyor — adımlar birbirini kilitliyor.

7. adım en çok unutulanı. EPR bir kere yapılıp bitirilen iş değil; her yıl pazara sunduğunuz ambalaj miktarını beyan etmeniz gerekiyor. Beyan verilmezse kayıt geçersizleşebiliyor ve tekrar liste kapanma riskiyle karşılaşırsınız. Uyumluluk bir kurulum işi değil, süreklilik gerektiren bir operasyon.

2. adımdaki sıralama tavsiyesi yeni. Klasik yaklaşım "en büyük pazardan başla" der. Bugünkü tabloda bu yanlış: Almanya ve Fransa zaten hızlı çıkıyor, Polonya ve İspanya aylar sürüyor. Uzun kuyruklu ülkelerin başvurusunu bugün verip hızlı olanlarla paralel yürütmek, toplam açılış süresini aylarca kısaltabilir.

Maliyeti düşüren bir gelişme: Amazon'un "Global Test Once" uygulaması

Bu yazının geri kalanı yükü anlatıyor; burada tersi yönde bir haber var.

Çok ülkeye açılan bir markanın uyumluluk faturasındaki en büyük kalemlerden biri tekrarlanan laboratuvar testleri. Aynı ürün için her pazarda yeniden test yaptırmak hem para hem takvim demek. Amazon, tek bir uygunluk testinin 16 pazaryerinde geçerli sayıldığı bir hizmet duyurdu — ABD, Almanya, İtalya, İspanya, Fransa, Polonya, Hollanda, İsveç, Belçika, İngiltere, Kanada, Japonya, Avustralya, Meksika, Suudi Arabistan ve BAE. Oyuncak kategorisiyle başlıyor; elektronik ve bebek ürünleri sırada.

Sınırını doğru anlamak önemli: Bu Amazon'un kendi kabul sürecine dair bir kolaylık. EPR, WEEE, pil ve GPSR kayıtlarını ortadan kaldırmıyor — o yükümlülükler mevzuattan geliyor ve ülke ülke devam ediyor. Değişen şey, ürünün teknik uygunluğunu kanıtlama maliyetinin Amazon kanalında tek seferliğe inmesi. Yeni pazar açma eşiğini düşürüyor, uyumluluk yükümlülüğünü kaldırmıyor.

Bu iş ne kadar sürer, ne kadar tutar?

Dürüst cevap: ülke sayısına ve ürün kategorinize bağlı, ve tek kalemli bir maliyet değil. Yapıyı üç katmanda düşünmek gerekiyor:

1. Kurulum — yetkili temsilci sözleşmeleri, sicil başvuruları, teknik dosya hazırlığı. Ülke ve kategori başına ayrı.
2. Yıllık sabit — temsilci ücretleri, sicil aidatları, ikili sistem lisansı.
3. Değişken — pazara sunduğunuz ambalaj miktarına göre hesaplanan katkı payı; eko-modülasyon nedeniyle ambalaj tasarımınıza duyarlı.

Bunun üzerine kapalı pazaryeri yazısında anlattığımız diğer sabit kalemler biniyor: yurt dışı şirket, depo, entegrasyon, yerel müşteri hizmetleri, vergi temsilciliği. Uyumluluk o tablonun bir satırı — ama olmadan diğer satırların hiçbiri işe yaramıyor, çünkü ürün listelenemiyor.

Süre tarafında en yanıltıcı varsayım şu: "kaydı yaptırırım, bir hafta sürer." Tek bir ülkede tek bir kategori için belki. Sekiz ülkede üç kategoride, her biri için ayrı temsilci ve ayrı sicille — bu bir proje.

Hangi durumdasınız?

Peki çözüm nedir?

Buraya kadar okuduysanız tablo netleşmiştir: dört ayrı rejim, ülke ülke kayıt, yer yer yetkili temsilci, yıllık beyan — ve üstüne bugünlerde tıkanmış kayıt kuyrukları.

Bunların hiçbiri tek başına çözülemez değil. Asıl zorluk iki yerde: kuralların sürekli değişmesi ve yükümlülüğün ülke ülke çoğalması. Bu yazının kendisi bunun kanıtı — bir direktif tüzüğe dönüşüyor, bir ülkenin sicili hiç açılmıyor, bir diğeri AB dışı başvuruları durduruyor, bir üçüncüsü yaz izninde kapanıyor. Bu tablonun hangi ülkede nasıl olduğunu bilmek, mevzuatı bilmekten daha işlevsel — ve ancak süreci her gün yürüterek öğreniliyor.

Bir de şu var: bu yapıyı tek başınıza kurarsanız, ülke başına yetkili temsilci ve sicil maliyetini tek bir markanın — sizin markanızın — üzerinde taşırsınız. Aynı yapı birden çok marka tarafından paylaşıldığında hem maliyet hem de takip yükü bölünüyor.

MegaMerchant markanızın e-ihracat departmanıdır — kurulu AB yapısı, işleyen uyumluluk süreçleri ve bu kayıtları defalarca yürütmüş bir ekiple. Uyum tarafını TBA Global ile birlikte yönetiyoruz; siz tek bir muhatapla konuşuyorsunuz, ülke ülke sicil takibi bizde kalıyor. Yasal uyum hizmetimize göz atabilir ya da doğrudan konuşabilirsiniz.

Ücretsiz Değerlendirme →

Şeffaflık notu: Bu yazı hukuki danışmanlık değil. Kayıt yükümlülükleri ürün kategorinize, ambalaj yapınıza ve sattığınız ülkelere göre değişiyor; kritik kararlar öncesinde bir uyum danışmanından ya da hukukçudan görüş alın. Kaynakların tamamı resmî metinler ya da doğrudan süreci yürüten tarafın yayınlarıdır.

Kaynaklar ve güncellik